Ταξική επίθεση στην στέγη. Αγώνες ενάντια στις εξώσεις, τα funds και την καταστολή. Αυτοοργάνωση και κοινωνική κατοικία.

Το βράδυ της Πέμπτης12/11, πραγματοποιήθηκε στο χώρο του infolibre εκδήλωση σχετικά με την στεγαστική κρίση, η οποία αποτελεί ένα από τα βασικά ζητήματα που απασχολεί κοινωνίες και κινήματα σε Ευρώπη και Ελλάδα, ενώ έχουν κινητοποιηθεί διεθνώς εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι, και έχουν κατέβει στους δρόμους, για να διεκδικήσουν ένα από τα σημαντικότερα αγαθά για την ζωή και την επιβίωση του ανθρώπου, το δικαίωμα στην στέγη, το οποίο βρίσκεται «υπό πολιορκία» από κράτος, κεφάλαιο και διάφορα «κοράκια», κερδοσκόπους ( funds, servicers κτλ.). Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε μπροστά στη διεθνή κρίση και τον αναβρασμό των ευρωπαϊκών κοινωνιών, οι οποίες οργανώνονται και αντιστέκονται απέναντι στην ταξική επίθεση του κεφαλαίου, η οποία γεννάει στεγαστική κρίση, ακρίβεια, πληθωρισμό, χαμηλό επίπεδο διαβίωσης, και εν τέλει τον πόλεμο.

Η εκδήλωση περιλάμβανε: απευθείας σύνδεση με μέλη της CGT από Βαρκελώνη, ανταπόκριση από Βερολίνο, και τοποθετήσεις από την Συνέλευση Κατειλημμένων Προσφυγικών στη Αθήνα, της Ένωσης Ενοικιαστ(ρι)ών Θεσσαλονίκης και του Συντονιστικού Συλλογικοτήτων κατά των Πλειστηριασμών. Οι ανταποκρίσεις από το εξωτερικό μας μετέφεραν  την κατάσταση γύρω από το ζήτημα της στέγης σε ευρωπαϊκές μητροπόλεις (Βερολίνο, Βαρκελώνη), και τον τρόπο που οι λαοί απαντούν, διεκδικούν και κερδίζουν, ενώ στα «εδώ» έγινε αποτίμηση της σημερινής κατάστασης, τους πρόσφατους αγώνες στην Δυτική και Ανατολική Θεσσαλονίκη, και αναφορά στα εργαλεία που μπορεί να χρησιμοποιήσει το κίνημα απέναντι στο κεφάλαιο, τις εξώσεις και τους πλειστηριασμούς.

Τονίστηκε η αναγκαιότητα οργάνωσης του αγώνα για το δικαίωμα στη στέγη, από τα κάτω, σε γειτονιές και σωματεία. Ενώ αναφέρθηκαν ενέργειες όπως για την υπεράσπιση της λαϊκής κατοικίας, πλαφόν στα ενοίκια, απεργία ενοικίου, παύση πληρωμών, κοινωνικοποίηση εταιρειών και πλαίσιο κοινωνικής κατοικίας έως κατάληψη στέγης.

Συγκεκριμένα, το μέλος του CGT στην Βαρκελώνη Ειρήνη, ανέφερε πως το 2023 η κυβέρνηση της Ισπανίας είχε θέσει πλαφόν ενοικίου στις μακροχρόνιες μισθώσεις κατοικιών, αλλά όχι στις βραχυχρόνιες. Στη Βαρκελώνη ισχύει αυτό το πλαφόν, όχι όμως για τις βραχυχρόνιες μισθώσεις. Έτσι, ενοικιάζονται σπίτια για 11 μήνες. Στη Βαρκελώνη δεν υπάρχουν πλέον διαθέσιμα σπίτια. Το ενοίκιο είναι περίπου 1.100-1.200 ευρώ, ενώ ο μισθός δεν ξεπερνά τα 1.400.  ευρώ.Τα συνδικάτα ενώθηκαν ανταποκρινόμενα στο κάλεσμα του Συνδικάτου Ενοικιαστών για την απεργία της 11ης Νοεμβρίου στην Ισπανία. Το συνδικάτο στέγης θέτει το ζήτημα της παύσης πληρωμής ενοικίων και οργανώνεται στις γειτονιές, με ταμεία οικονομικής ενίσχυσης και συγκεντρώσεις υποστήριξης ανθρώπων που κινδυνεύουν με έξωση, απέναντι στα funds, με στόχο να αποτραπούν οι εξώσεις.

Η απεργία της 11ης Νοεμβρίου είχε ως αιτήματα την παύση πληρωμών ενοικίων και την απεργία διαρκείας. Την υποστήριξαν 200 οργανώσεις. Το επόμενο βήμα θα πρέπει να είναι κάτι πολύ ισχυρό. Από την πλευρά της αστυνομίας έγινε χρήση αλόγιστης βίας, χρησιμοποιήθηκαν  σπρέι πιπεριού και χημικά. Η κυβέρνηση προσπαθεί να κηρύξει παράνομες τις πολιτικές απεργίες, όμως τα συνδικάτα κατάφεραν να διασφαλίσουν τη νομιμότητα της συγκεκριμένης απεργίας. Η συμμετοχή έφτασε το 60% στη Βαρκελώνη και το 80% σε άλλες πόλεις.

Δύο μέλη της κοινότητας Κατειλημμένων Προσφυγικών, αναφέρθηκαν στην περιοδεία τους, που σχεδιάζεται να γίνει σε Ευρώπη και Ελλάδα, μέχρι τον Μάιο, ενώ αναφέρθηκαν στον χαρακτήρα του εγχειρήματος και στο όσα συνέβησαν πρόσφατα, την απόπειρα διωγμού τους από την πολιτεία και την απεργία πείνας του Αρίστου και της Σούζον:  Η πρόταση της Κοινότητας για το στεγαστικό είναι η κατάληψη στέγης. Τα Προσφυγικά αποτελούν μια μορφή κοινωνικής κατοικίας. Από το 2014 λειτουργεί δομή δωρεάν φιλοξενίας ασθενών, σε συνεννόηση με το σωματείο του νοσοκομείου «Άγιος Σάββας».

Αυτό που μας ενδιαφέρει είναι η οργάνωση από τα κάτω, σε επίπεδο γειτονιάς. Ο αγώνας της απεργίας πείνας δεν αφορούσε μόνο τα Προσφυγικά, αλλά και την περιοχή των Αμπελοκήπων. Η οργάνωσή μας γίνεται από τα κάτω. Έχουμε 25 δομές. Κύρια στοιχεία μας είναι οι συντροφικές σχέσεις, η εδαφική διάσταση της κοινότητας, τα κτίρια και η ιστορία τους. Για εμάς το στεγαστικό είναι προτεραιότητα και βρισκόμαστε σε επαφή με ισπανικές οργανώσεις. Αυτό που αναδείχθηκε στην Ελλάδα είναι η απουσία πλαισίου κοινωνικής κατοικίας. Μια κοινότητα μπορεί να αποτελέσει βάση και για την κάλυψη βασικών αναγκών. Υπάρχουν προσπάθειες αλλοίωσης του χαρακτήρα της γειτονιάς. Να ξαναζήσουμε μαζί, ξεπερνώντας τον ατομικισμό, να ξαναχτίσουμε τη σχέση με τον γείτονα και να ανταποκριθούμε στις δικές μας ανάγκες. Το πλαίσιο πρέπει να προκύπτει από τους ανθρώπους της γειτονιάς και να οικοδομείται σταδιακά. Η απομόνωση είναι εργαλείο του καπιταλισμού. Δεν μιλάμε για κρατικές κοινωνικές κατοικίες απομονωμένες στις παρυφές των πόλεων. Η μεταξύ μας σύνδεση είναι βασικό στοιχείο της πρότασής μας.

Στόχος της Κοινότητας είναι να συνδεθεί με τους αγώνες για τη στέγαση. Στις 25 Νοεμβρίου θα πραγματοποιηθεί ακόμη μία κινητοποίηση, σε τοπικό και διεθνιστικό επίπεδο. Για να πετύχει ο αγώνας, χρειάζεται σύνδεση με τα σωματεία, όπως δείχνει και το παράδειγμα της Ισπανίας.

Στη συνέχεια, τοποθετήθηκε το μέλος Συντονισμού Συλλογικοτήτων κατά Πλειστηριασμών Θανάσης Αγαπητός. Συγκεκριμένα ανέφερε: Θα μεταφέρω την εμπειρία μου από τον αγώνα ενάντια στους πλειστηριασμούς τα προηγούμενα χρόνια, μέσα από τον Συντονισμό Συλλογικοτήτων πριν μια δεκαετία . Το στεγαστικό πρόβλημα είχε οξύνθηκε από τα  μνημόνια και απαιτούσε απάντηση από το ταξικό, λαϊκό κίνημα.

Το πρόβλημα ήταν μεγάλο: άνθρωποι έχαναν τα σπίτια τους. Υπήρχε ανάγκη να δοθεί απάντηση και να υπερασπιστούμε τη λαϊκή κατοικία, ώστε να μη βγαίνει σε πλειστηριασμό. Ο Συντονισμός Συλλογικοτήτων περιλάμβανε σωματεία, φοιτητικούς συλλόγους και άλλες συλλογικότητες. Κάθε Τετάρτη ο κόσμος συγκεντρωνόταν στα δικαστήρια για να εμποδίσει τους πλειστηριασμούς. Η παρέμβαση αυτή δεν ήταν εύκολη και συνοδευόταν από συγκρούσεις με την αστυνομία.

Στη συνέχεια, επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, θεσμοθετήθηκαν οι ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί. Έτσι, δεν ήταν πλέον δυνατή η φυσική παρουσία και λαϊκή συμμετοχή. Παρ’ όλα αυτά, ο Συντονισμός Συλλογικοτήτων παρενέβη στον πρώτο ηλεκτρονικό πλειστηριασμό. Ακολούθησαν σφοδρές συγκρούσεις και παραπομπές αγωνιστών σε δίκες. Σήμερα η κατάσταση είναι δυσκολότερη, καθώς τα δάνεια έχουν περάσει από τις τράπεζες στα funds. Το ζήτημα δεν έχει απασχολήσει το κίνημα όσο θα έπρεπε. Μόνο το 2025 πραγματοποιήθηκαν 4.500 πλειστηριασμοί. Οι αντιστάσεις δεν ήταν οι αναγκαίες. Σήμερα δεν υπάρχει ένας φορέας που να συγκροτεί ένα κοινό πλαίσιο και να συσπειρώνει όσους θέλουν να αγωνιστούν για το δικαίωμα στη στέγη.

Ωστόσο, υπάρχουν δυνατότητες, καθώς η στέγη είναι ένα ευαίσθητο ζήτημα που αφορά πολλούς ανθρώπους. Τα πρόσφατα παραδείγματα στην Τούμπα δείχνουν ότι μπορεί να συγκροτηθεί ένας φορέας από αυτές τις συλλογικότητες, ικανός να εμπνεύσει το κίνημα και να υπερασπιστεί το δικαίωμα στη στέγη.

Παρακάτω, το μέλος της Ένωσης Ενοικιαστών Θεσσαλονίκης Νίκος Βράντσης ανέφερε τα εξής: Η κυβέρνηση, με το άρθρο 23, επιχείρησε να προχωρήσει σε πλειστηριασμούς χωρίς δικαστική απόφαση, μέσω διαδικασιών fasttrack. Το μέτρο της fasttrack έξωσης ισχύει για τους ενοικιαστές από το 2025. Μέσα στην κρίση συντελέστηκε ανακατανομή του πλούτου και του στεγαστικού αποθέματος. Στην επόμενη φάση της αναδιάρθρωσης, η αγορά των real estate στράφηκε και προς το εξωτερικό, με χαρακτηριστικό παράδειγμα τη GoldenVisa.

Η σύγκρουση μετατοπίζεται στην σχέση ενοικιαστή-εκμισθωτή, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι δεν υπάρχει η προηγούμενη σύγκρουση με τράπεζες servicers και funds. Στην περίπτωση της Θεσσαλονίκης αναφέρθηκε μείωση της ιδιοκατοίκησης κατά 30%. Tο 15% έχει εισοδήματα από ενοίκια, ενώ το υπόλοιπο ποσοστό απλά ιδιοκατοικεί. Υπάρχει μια μειοψηφία που κερδίζει από αυτή την κατάσταση.

Δημιουργήσαμε το πρώτο σωματείο ενοικιαστών στη χώρα, ένα σωματείο βάσης, αντίστοιχο με εκείνα της Βαρκελώνης και του Λονδίνου. Πρόκειται για ένα νέο κύμα σωματείων που αναδύεται στην Ευρώπη. Στην Ελλάδα,  έχουμε 0% κοινωνική κατοικία. Ως σωματείο ανοίγουμε τη σύγκρουση γύρω από το ζήτημα των ενοικίων.

Δεν θέλουμε η οργανωτική δομή του σωματείου να υπόκεινται ούτε σε κομματική καθοδήγηση, ούτε στην εσωστρέφεια άλλων σωματείων βάσης που δεν θέλουν επαφή με τους θεσμούς και προβολή στα κοινωνικά δίκτυα. Θέλουμε να διατηρήσουμε τη δυνατότητα άμεσης δράσης για όσους αντιμετωπίζουν προβλήματα με τους εκμισθωτές τους. Παράλληλα, επιδιώκουμε παρουσία στα μέσα ενημέρωσης, ώστε να αμφισβητήσουμε το αφήγημα των εκμισθωτών και να αναδείξουμε ότι τα αιτήματά μας είναι δίκαια και αφορούν πολλούς.

Θέλουμε να χτίσουμε συμμαχίες για την υπεράσπιση της πρώτης κατοικίας, τη δημιουργία αποθέματος κοινωνικής κατοικίας, την επιβολή πλαφόν στα ενοίκια και την προστασία κάθε μορφής μη κερδοσκοπικής κατοικίας. Συζητούμε επίσης με υπερχρεωμένα νοικοκυριά, με στόχο να δημιουργήσουμε συμμαχίες.

Στην συνέχεια έγινε σύνδεση με τον ακτιβιστή και δημοσιογράφο στο Βερολίνο Γιάννη Μαλαματίνα σχετικά με  τα όσα συμβαίνουν γενικότερα κινηματικά-πολιτικά στην Γερμανία και ειδικότερα στο ζήτημα της στέγης. Συγκεκριμένα αναφέρθηκε πως: Το πολιτικό κλίμα στη Γερμανία είναι αρνητικό. Το αριστερό   DieLinke κλήθηκε να υπογράψει δήλωση ότι δεν είναι αντισημιτικό. Το γερμανικό κράτος είναι βαθιά συνδεδεμένο με το Ισραήλ.Το DieLinke εκλέχθηκε στη δημαρχία του Βερολίνου με την προσδοκία να παρέμβει στο ζήτημα της στέγασης. Στο Βερολίνο υπήρχε οργανωμένο στεγαστικό κίνημα, συνδεδεμένο με την παράδοση των καταλήψεων. Το αίτημα ήταν να κοινωνικοποιηθούν οι κατοικίες των εταιρειών που κατέχουν περισσότερα από 3.000 ακίνητα. Πραγματοποιήθηκε δημοψήφισμα το 2021 το οποίο κερδήθηκε. Η οργάνωση που ασχολήθηκε με το δημοψήφισμα συνέχισε τη δράση της και συνέταξε ένα κείμενο που μοιάζει με πρόταση νόμου για την κατοικία. Παρόλα αυτά τα τίποτα δεν προχώρησε, καθώς οι ενέργειες πάγωσαν από την κυβέρνηση των Χριστιανοδημοκρατών. Υπάρχουν μεγάλες εταιρείες που κατέχουν χιλιάδες κατοικίες και αυξάνουν τα ενοίκια χωρίς ουσιαστικό έλεγχο. Το Βερολίνο είναι μια ακριβή πόλη και είναι πολύ δύσκολο να βρει κανείς διαμέρισμα.

Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει ισχυρό κίνημα στον δρόμο για τη στέγαση στο Βερολίνο. Υπάρχει, ωστόσο, μεγάλο κίνημα για την Παλαιστίνη, καθώς και κινητοποίηση της νεολαίας για το ζήτημα του στρατού. Ο Μερτς δέχεται πιέσεις τόσο από τη Δεξιά όσο και από την Αριστερά, αλλά λείπει η μεγάλη πίεση στον δρόμο. Προσπαθεί να παραμείνει στην εξουσία με κάθε τρόπο.

Η Γερμανία βρίσκεται σε κρίση σε πολλούς τομείς. Όσα θεωρούνταν σταθερά τα προηγούμενα χρόνια έχουν αλλάξει. Το κοινωνικό κράτος και οι υποδομές βρίσκονται σε μεγάλη κρίση, όπως φαίνεται, για παράδειγμα από την κατάσταση των σιδηροδρόμων. Κρίση υπάρχει και στην αυτοκινητοβιομηχανία, η οποία δέχεται πίεση από τις κινεζικές εταιρείες.

Ακολούθησε, συζήτηση-ερωτήσεις και παρεμβάσεις, όπου μεταξύ άλλων αναφέρθηκε πως το Ευρωπαϊκό δίκτυο για τα δικαίωμα στην στέγη, περιλαμβάνει 45 οργανώσεις βάσης σε όλη την Ευρώπη. Σήμερα αρκετές οργανώσεις μετατρέπονται σε σωματεία ενοικιαστών.  Εργαζόμαστε πάνω σε κοινή καμπάνια για την επιβολή πλαφόν στα ενοίκια και προσπαθούν να συνδέσουν εταιρικό επενδυτή, με προοπτική μια μαζική απεργία ενοικίου και συντονισμό των διαφορικών σωματείων. Στην Ελλάδα η εταιρική μίσθωση δεν είναι τόσο ισχυρή, καθώς υπάρχουν πολλοί μικροί εκμισθωτές, γεγονός που δυσκολεύει την οργάνωση μίας τέτοιας δράσης.

Επιπλέον υπογραμμίστηκε πως χρειάζεται μια προσπάθεια των κοινωνικών οργανώσεων για την υπεράσπιση της λαϊκής κατοικίας. Στη Θεσσαλονίκη πρέπει να ενταχθεί και το φοιτητικό κίνημα. Χρειάζεται συμφωνία σε συγκεκριμένα βήματα και σε ένα πλαίσιο αιτημάτων, καθώς η κατάσταση έχει οξυνθεί. Ο αγώνας πρέπει να είναι χωρίς αποκλεισμούς. Πρέπει να υπάρχει και ένα έντονο, αποφασιστικό πρόγραμμα διεκδίκησης του δικαιώματος στη στέγη, που να περιλαμβάνει και τους ανθρώπους χωρίς χαρτιά: στέγη για όλους. Αντιμετωπίζουμε συνθήκες αντίστοιχες με εκείνες της Ισπανίας, όμως στην Ελλάδα η οργάνωση γύρω από το δικαίωμα στη στέγη βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο. Στην Ισπανία η οργάνωση έγινε σταδιακά μέσα από σωματεία και όχι από κόμματα.

Ταξική επίθεση στη στέγη και αγώνες ενάντια στις εξώσεις, τα funds και την καταστολή. Εκδήλωση – συζήτηση – ζωντανές συνδέσεις στο infolibre Πέμπτη 12/11 στις 19:30

Μοιραστείτε το άρθρο